Kijken met je handen

‘’Hij is er goed aan’’ of ‘’die heeft een flinke buik’’ tot ‘’ die is dik’’, hoorde ik vroeger terecht met enige regelmaat. Echter wat mij het meest dwars zit is dat ik het nog steeds van tijd tot tijd hoor, terwijl Carlo en Beauty in prima conditie verkeren. Carlo mag nog wel wat spek verliezen, maar moddervet wil ik het zeker niet noemen. Hoe komt het dan dat zoveel mensen hem nog steeds al dik bestempelen?

Veel mensen maken snel een oordeel over de conditie van een paard. Sommige mensen baseren hun mening op een foto zonder het paard in het echt gezien te hebben. Uiteraard geeft een foto een eerste impressie en het verschil tussen goed aan de maat of mager is zeker te zien. Vooral omdat een mager paard goed te herkennen is. Echter het verschil tussen vet en spieren is een stuk lastiger om visueel te beoordelen. Daarnaast is het ene paard wijder geribd dan de ander en speelt de bouw van het paard ook een rol. Carlo met zijn kleine hoofd en korte pootjes (die niet de slankste zijn) zal niet snel dun overkomen. Wil men goed oordelen over de conditie is het van groot belang dat er niet enkel gekeken wordt met de ogen, maar vooral met de handen. Sterker nog ik neem mensen niet meer serieus als ze een oordeel vellen zonder te hebben gevoeld. Ik moet zeggen dat geeft een hoop meer rust.

De meest bekende conditie score onder paardeneigenaren is de schaal gebruikt en gepubliceerd door Anneke Hallebeek. Deze heeft een schaal van 5 en beoordeeld op 4 verschillende punten. Vooral het voelen van verschillende plekken waar vet kan ophopen vind ik een goede zaak. Anneke Hallebeek heeft ook op paardenarts.nl een goed artikel gepubliceerd over het beoordelen van de conditie van het paard. Het gebruik van 5 verschillende categorieën houdt de beoordeling simpel en overzichtelijk voor de eigenaren, met name het gebruik van de +  en – scores geeft een direct beeld. Echter is er weinig ruimte voor differentiatie, de overgang van +1 naar +2 vind ik vrij heftig.

Een andere bekende schaal om de body conditie score van het paard te bepalen is gepubliceerd door Henneke et al., 1983. Deze is wat jaren terug ontwikkeld, maar zeker niet gedateerd en wordt regelmatig in wetenschappelijke artikelen gebruikt. Deze body conditie score komt veel overeen met die van Anneke Hallebeek, alleen zijn er 9 categorieën. Hierdoor wordt er net iets meer onderscheidt gemaakt tussen bijvoorbeeld te dik en obesitas. Zelf vind ik dit fijn, omdat je eerder van categorie veranderd en daardoor sneller alert bent op veranderingen. Het nadeel ervan is dat er enkel een tekstuele uitleg wordt gegeven, terwijl Anneke meer visuele plaatjes heeft. Aan de andere kant, hierdoor ben je wel minder visueel ingesteld en wellicht meer gefocust op het voelen. Echter heeft Kentucky Equine Research een schema gemaakt met plaatjes, gebaseerd op de beschrijving van Henneke et al. (1983). Dit overzich is gratis te downloaden via deze link. De omschrijving is in het Engels, vandaar hieronder een tabel met de vertaling van enkele moeilijke woorden. Verder staat vragen vrij, maar google weet een hoop.

Engels Nederlands
Emaciated Uitgehongerd
Spinous processes Doornuitstekels bij de schoft
Tuber coxae Uitstekend deel van de heupen
Lumber Transverse processes Doornuitstekels aan einde van de rug
Tuber ischii Zit been knobbel

Zelf controleer ik regelmatig de conditie van de paarden, maar besef komt nu dat ik het nergens noteer. Dit ga ik toch 1 keer in de 2 maanden doen. Aangezien ik een voorstander ben van Henneke et al. (1983), ga ik deze gebruiken zodat kleine veranderingen snel worden opgemerkt.

Als je voor de eerste keer gaat oordelen is het handig om het artikel van Anneke Hallebeek door te nemen. Dit is zeker de moeite waard ook als je net als mij besluit de schaal van Henneke et al. (1983) te gebruiken. Voor de eerste meting/bepaling is het wellicht leuk om van te voren te bedenken welke score je zou geven gebaseerd op enkel een visuele beoordeling of nog beter vanuit je geheugen. Daarna is goed voelen belangrijk en natuurlijk open staan voor het feit dat de score anders kan zijn dan je op het eerste gezicht dacht.

De body conditie score die ik zo uit mijn hoofd zou geven aan Beauty en Carlo zijn als volgt:

Anneke Hallebeek Henneke et al. (1983)
Beauty 0 5
Carlo +1 7

Ik hoop eigenlijk dat Carlo een 6 is, maar ik heb het idee dat hij de laatste tijd toch wat is aangekomen. Aangezien ik al enige tijd bezig ben met vooral voelen in plaats van kijken ben ik benieuwd in hoeverre ik de voorspellingen juist zijn. Tijd om te gaan voelen:

 

Aangezien voelen voor jullie niet mogelijk is toch wat overzicht beelden, al zeggen die natuurlijk niet alles!

 

Eind conclusie:

Anneke Hallebeek Henneke et al. (1983)
Beauty 0 (bijna+1) 5
Carlo +1 7 (achterhand 6)

Ik zat er niet ver naast, toch is de conditie van beide beter dan verwacht!
Beauty zit is een ruime 5! Heel netjes zo voor een oude dame vlak voor de winter. Echter als je de foto bekijkt zou je haar hoger inschatten. Het gebrek aan rugspieren in combinatie met haar grasbuik geeft een verkeerde eerste indruk. De ribben zie je niet, maar voel je erg makkelijk en je voelt nog geen echte vet ophopingen rond de staart en schoft.
Carlo viel mij ook niet tegen, ik hoopte op een 6 uiteraard. Carlo is een mooi voorbeeld hoe je naar het hele lichaam moet kijken; zijn voorkant en ribben (midden) zijn zonder twijfel een 7, alleen zijn achterhand is erg gespierd en voel je weinig vet. Er is nog werk aan de winkel, maar gaan de goede kant op!
Als je beide pony’s vergelijkt is het voornaamste verschil dat Carlo echt nog wat rondere vormen heeft, zeker zijn romp en hals. Voelen en vooral veel en verschillende paarden zorgt ervoor dat het indelen steeds makkelijker gaat. Oefening baart kunst.

Nu is het tijd om zelf de handen uit de mouwen te steken en te kijken met je handen! Heel benieuwd wat dit jouw opleverd.. ik ga het komende tijd goed bij houden en opschrijven.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *